Loubna Rouam (35) is geboren in Fez in Marokko. Ze kwam op haar achttiende naar Nederland, waar haar ouders en een deel van haar broers en zusters al geruime tijd woonden. Ze studeerde fiscale economie en werkt bij de Belastingdienst in haar woonplaats Eindhoven. Ze is getrouwd en heeft drie kinderen. ‘Ik praat liever over hoe mensen zijn dan wat hun geloof zegt.’ Vanaf haar 23ste draagt Loubna buitenshuis een hoofddoek. Ik sprak bij haar thuis over haar waarden en identiteit. Wat is voor jou van waarde is in het leven? Waar draait het in jouw leven om? “Respect. Iedereen in zijn of haar waarde laten. Respect is onlosmakelijk verbonden met vertrouwen hebben in een ander. Zijn of haar gedrag of overtuigingen hebben een reden. Daar oordeel je niet voortdurend over. Als je dat wel doet ontstaan er onnodig spanningen en conflicten. Je hoeft niet dezelfde waarden te hebben om toch in harmonie met elkaar te kunnen leven. En respect voor de schepping. We zijn allemaal geschapen door die ene God: zowel de mens als al het andere op aarde.” Zijn dit waarden die je hebt meegekregen in je opvoeding of is je leven in Nederland hierop ook van invloed? “Ik ben gedeeltelijk opgevoed door mijn oma en opa en later door mijn oudere zus en haar man in Marokko. Zij hielden me voor dat je zelf verantwoordelijk bent voor je daden. Je bent niet voor niets in het leven. Elk mens heeft een missie. Je moet iets betekenen voor anderen. Door mijn komst naar Nederland ben ik me nog bewuster geworden van respect als belangrijke waarde. Zodra respect afwezig is in een samenleving wordt het een harde samenleving. Dan gaan mensen elkaar kwetsen, pijn doen. Dat leidt tot spanningen en gebrek aan vertrouwen.” Voel je verbonden met personen, organisaties, ideologieën, een religie of levensbeschouwing? Waar haal je je inspiratie vandaan? “Ik ben niet verbonden met of word geïnspireerd door slechts één ding. Soms is het een boek dat ik lees, of een goed gesprek. Als het me maar stof tot nadenken geeft.
Welke rol de islam mijn leven vervult? Religie wordt door mensen gemaakt. Waar geloof ik in? Ik weet dat God er is en dat Mohammed zijn profeet is. Maar verder is het vooral wat je er zelf van maakt. De islam wordt in Saoedi-Arabië heel anders beleefd dan hier in Nederland. Voor mij is de islam als religie te breed. Ik verbind het geloof, mijn religieus handelen, met de cultuur, dus met de context waarin ik het beleef.” Hoe ziet jouw verbondenheid met de islam er uit? “Het is gebaseerd op mijn overtuiging dat bepaalde zaken in het leven boven mijn bevattingsvermogen uitstijgen. Om die te kunnen begrijpen vertrouw ik op God. Bijvoorbeeld ziektes. Als mensen gezond leven en toch ziek worden, dan accepteer ik dat zonder dat ik het hoef te begrijpen. Ik vertrouw er op dat God er wel een bedoeling mee zal hebben. Andere zaken, bijvoorbeeld of vrouwen mannen een hand mogen geven, zoek ik zelf uit. Ik bevraag zelf de bronteksten. Ik zet de zaken in de juiste context. Ik neem niet klakkeloos over wat anderen daarover zeggen en schrijven. Natuurlijk is het niet altijd even gemakkelijk om de grens te trekken tussen overgave en eigen verantwoordelijkheid. Wat gaat mijn bevattingsvermogen te boven en voor welke zaken ben ik zelf verantwoordelijk? Dat blijft een discussiepunt, maar ik heb nog nooit meegemaakt dat ik niet uit die discussie kwam. Het is niet zo dat ik pas na mijn komst naar Nederland op deze manier met mijn geloof bezig ben. Het is de uitkomst van een lang proces. En je wordt ouder. Je ervaart dat het leven ook wel eens tegenvalt.” In hoeverre geven jouw waarden je leven zin? “In het dagelijks leven ben ik niet bewust met mijn waarden bezig. Ze zijn er automatisch. Datzelfde geldt voor mijn geloof. Evenzeer koppel ik onbewust de zingeving van mijn leven aan een lach, een tevreden klant op mijn werk, een goed gesprek.” In hoeverre bepalen je waarden hoe je leeft? “Bijvoorbeeld wat ik op mijn kinderen overbreng. Ik zeg nooit tegen hen: wij zijn moslims en doen het zo. Ik breng universele waarden en normen over op de kinderen. Bijvoorbeeld op de vraag waarom wij thuis geen varkensvlees eten, antwoord ik niet dat moslims nooit varkensvlees eten. Dat vind ik een onduidelijk antwoord. Ook zeg ik niet dat ik varkensvlees vies vind. Daarmee toon ik weinig respect voor mensen die het wel lekker vinden. Ik zeg: wij vinden het ongezond. Op dezelfde manier waarop ik soms snoep weiger: ik vind dat ongezond. Het is mijn persoonlijke beslissing. Verder probeer ik heel bewust alles wat ik doe goed te doen. In mijn jeugd is me meegegeven dat je hard moet werken. Dat je het beste uit jezelf moet halen. In iedere rol die je in het leven vervult, moet je je best doen. Zo bouw ik vertrouwen op. De kinderen hebben vertrouwen in mij, mijn werkgever heeft vertrouwen in mij, de burger heeft vertrouwen in mij als belastinginspecteur. En Allah heeft vertrouwen in mij. Ik wil Allah niet teleurstellen.” Zijn er ingrijpende momenten in jouw leven geweest waarbij jouw waarden een belangrijke rol hebben gespeeld? “Ik kreeg voor de geboorte van mijn tweeling, zeven jaar geleden, last van bekkeninstabiliteit. Vervolgens werd duidelijk dat dat probleem na de bevalling niet over zou gaan. Aanvankelijk was dat een klap. Ik ben een sterke, energieke vrouw. Maar op een gegeven moment dacht ik: ik krijg twee prachtige kinderen, wellicht moet ik daar iets voor inleveren. Het zij zo. Mijn geloof heeft me geleerd om tegen dit soort teleurstellingen niet te blijven vechten. Het is niet anders.” Legitimeren je waarden ook je identiteit? “Ik zie mezelf als Loubna. Een bescheiden, vriendelijk en zorgzaam persoon. Ik ben niet beter dan elke ander, maar ook niet minder. En ik praat liever over hoe mensen zijn dan wat hun geloof zegt. Dat laatste is niet altijd even gemakkelijk want de sociale controle in moslimgemeenschappen is erg groot. Je bent niet vrij om alles maar te zeggen. Ik houd mijn kinderen voor dat ze in eerste instantie van zichzelf moeten houden. De menig van anderen is belangrijk, maar pas als ze zelf weten wat ze willen.” Er wordt de laatste tijd veel gepraat over de islamitische identiteit van migranten met een moslimachtergrond in Nederland. Hoe zou jij jezelf omschrijven? “Ik ben Loubna Rouam, 35 jaar oud, getrouwd, moeder van drie kinderen en ik werk bij de belastingdienst. Het antwoord op de vraag waar ik vandaan kom, hangt van de context af. Soms zeg ik dat ik uit Eindhoven kom, soms zeg ik uit Stratum, de wijk waar ik woon. Soms zeg ik dat mijn familie van Marokkaanse origine is. En ik zou pas zeggen dat ik moslim ben als dat echt relevant was. Bijvoorbeeld als ik betrokken was bij een interreligieuze dialoog of zo. Anders laat ik het weg.” Loubna heeft ervoor gekozen om geen foto van haarzelf bij dit gesprek te publiceren. In plaats van haar heb ik een deel van haar boekenkast gefotografeerd. Kennis, boeken zijn belangrijk voor haar.
 |